Wróć do bloga

Alzheimer

Alzheimer – choroba zapominania
Alzheimer to choroba neurodegradacyjna. Można ją porównać do rdzewienia mózgu. Przyczyną degeneracji komórek są powstające między nimi blaszki, składające się z białka o nazwie beta-amyloid. W zdrowym organizmie niepotrzebne białka są rozbijane na aminokwasy, wykorzystywane lub wydalane. Chore zlepiają się w nierozpuszczalne bryły. Komórkowe „systemy przetwórstwa odpadów” nie są w stanie ich rozbić. Podręczniki porównują to do procesu ścinania się jajka, którego nie można przywrócić do stanu pierwotnego.
Nazwa schorzenia pochodzi od psychiatry, który po raz pierwszy opisał tę chorobę. Cierpiała na nią jego służąca. Mimo, że minęło już sporo czasu od tego wydarzenia (Alzheimer wyniki swoich badań przedstawił na posiedzeniu Towarzystwa Neuropsychiatrii Niemiec w 1906 roku) uczeni nadal nie znają skutecznego środka zwalczającego chorobę Alzheimera. Stosowana terapia farmakologiczna jedynie spowalnia postępy choroby, prędzej czy później, wraz z rozwojem schorzenia, chory przestaje być zdolny do samodzielnego funkcjonowania. Dlatego jedynym rozwiązaniem jest troska o chorego seniora i próba ułatwienia mu odnalezienia się w trudnej sytuacji, w jakiej się znalazł.

Opieka nad osobą cierpiącą na chorobę Alzheimera wymaga cierpliwości i zrozumienia. Osoba chora czuje się najlepiej, kiedy ma poczucie bezpieczeństwa i wtedy, gdy wie, że ktoś się o nią troszczy.

Jak zorganizować najbliższe otoczenie.
W pierwszej kolejności należy zadbać o najbliższe otoczenie chorego. Jeżeli nie zatroszczyła się o to rodzina, warto zasugerować zmiany, które nie tylko pomogą choremu, ale też opiekunowi. Przede wszystkim zaleca się zabezpieczenie drzwi wyjściowych oraz okien, tak aby chory nie mógł samodzielnie wydostać się z domu. Pomieszczenie, w którym przebywa senior powinno być funkcjonalne. Meble nie mogą mieć ostrych krawędzi, o które chory może zahaczyć i się skaleczyć, najlepiej aby nie było elementów ze szkła, które po stłuczeniu mogą być niebezpieczne. Pokój powinien być urządzony tak, aby zminimalizować ryzyko potknięcia się i wywrócenia. Dlatego wystające kable oraz przewody i dywaniki, muszą zniknąć z podłogi, należy także zadbać o zabezpieczenie progów. Ze względu na ciężki charakter choroby i otępienie, które dotyka osobę cierpiącą na Alzheimera, w zasięgu chorego nie mogą znaleźć się niebezpieczne przedmioty takie jak zapalniczka, leki, wszelkiej postaci szkło oraz urządzenia elektryczne, mogące spowodować wypadek. Kolejną rzeczą, jaka może okazać się niebezpieczna dla chorego, są kontakty, które należy zabezpieczyć.
Aby przyczynić się do dobrego samopoczucia seniora, nie można zapominać o rozrywce. Chory powinien mieć swobodny dostęp do rzeczy, które lubi – mogą być to książki, gazety albumy ze zdjęciami, dzięki którym może poczuć się pewniej i bezpieczniej.

Należy pamiętać o tym, że Alzheimer wiąże się z otępieniem i zahamowaniem zdolności pamięciowych. Chorzy zapominają o wielu kwestiach, a fakty z przeszłości pamiętają wybiórczo. Sposób ich myślenia często pozbawiony jest logiki i dla innych niezrozumiały. Wyjaśnianie i udowadnianie winy jest często bezskuteczne, a seniorzy nie zdają sobie sprawy z błędów, które popełniają. Ważna jest próba zrozumienia oraz wsparcie okazywane ze strony osoby opiekującej się chorym. Wymaga to empatii oraz dużych pokładów cierpliwości, co bywa najtrudniejsze we współpracy z chorującym na Alzheimera.
Opiekując się osobą chorą na Alzheimera, należy pamiętać o tym, że senior wymaga troski i życzliwości, ale potrzebne jest także zdecydowanie i pewność siebie ze strony opiekuna. Wydawane polecenia i prośby kierowane w stronę chorego muszą być treściwe oraz wyrażone w prostym i zrozumiałym języku. Chory często potrzebuje dłuższej chwili na odpowiedź. Należy nastawić się na to, że istotne informacje będą musiały być wielokrotnie powtarzane. Opiekuni muszą być wyrozumiali, także w przypadku złości i agresji ze strony chorego – nie powinni wdawać się w dyskusję, lecz starać się skierować uwagę seniora na inne kwestie. Chorzy dobrze reagują na pochwały, miłe gesty takie jak uśmiech, pogładzenie po dłoni.

Mimo często występującej apatii, trzeba zadbać o aktywność chorego. Dotyczy to zarówno ćwiczeń fizycznych, jak i umysłowych. Badania dowiodły, że ćwiczenia umysłu pozwalają na dłuższe zachowanie procesów takich jak koncentracja, zapamiętywanie, spostrzeganie. Nie są to skomplikowane zadania dla chorego – pytania o kolor bluzki, imię znajomej osoby, godzinę. Cennym ćwiczeniem jest czytanie (należy sprawdzać, czy chory rozumie treść lektury) oraz test na orientację w czasie. Hamulcem w rozwoju choroby mogą być również ćwiczenia fizyczne, które powinny być dobrane przez specjalistę. Rolą opiekunów jest dopilnowanie, aby senior regularnie ćwiczył. Ważnym elementem jest dbałość o zachowanie codziennych rytuałów, dzięki czemu chory lepiej może odnaleźć się w otaczającym go świecie.
Osoby opiekujące się chorymi na Alzheimera powinny wiedzieć na czym polega to ciężkie schorzenie, dzięki czemu lepiej zrozumieją chorego.
Opiekunowie muszą być przygotowani na towarzyszące chorobie otępienie i zapominanie, powinni wykazywać empatię, a jednocześnie być zdecydowanymi w trosce o dobro swoich podopiecznych.